ΕΚΤΑΚΤΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΟΥ ΝΟΙΚΙΑΣΕ ΤΟ ΒΑΝ ΣΤΟΥΣ ΟΠΑΔΟΥΣ ΤΟΥ ΠΑΟΚ

Η φρικτή τραγωδία με τον θάνατο επτά φίλων του ΠΑΟΚ στη Ρουμανία, καθώς ταξίδευαν με μίνι βαν για τον αγώνα της ομάδας τους με τη Λιόν, άνοιξε μια σειρά από ερωτήματα για τα αίτια του δυστυχήματος και ειδικά για το ρόλο που, σύμφωνα με μαρτυρία επιζώντα, μπορεί να έπαιξε ένα σύστημα ασφαλείας του αυτοκινήτου, το lane assist.

Σύμφωνα με όσα μετέφερε ο γιατρός Δημήτρης Κούκουλας, που βρέθηκε στο νοσοκομείο όπου νοσηλεύονται οι τραυματίες και μίλησε στο ελληνικό δημόσιο ραδιόφωνο ΕΡΤ, ένας από τους επιζώντες ανέφερε ότι κατά την προσπάθεια προσπέρασης, το λεγόμενο lane assist «ενεργοποιήθηκε» και κατά την περιγραφή του, «μπλόκαρε το τιμόνι», με αποτέλεσμα ο οδηγός να χάσει τον έλεγχο του οχήματος και το βαν να περάσει στο αντίθετο ρεύμα, συγκρουόμενο με φορτηγό.

Από τις πρώτες ώρες μετά το δυστύχημα ρεπορτάζ αναφέρουν πως η μαρτυρία του επιβαίνοντα συνδέει την απώλεια ελέγχου με κάποιο πρόβλημα στο σύστημα υποβοήθησης διατήρησης λωρίδας, κάτι που έχει κάνει πολλούς να αναρωτιούνται αν μπορεί να ευσταθεί αυτή η εκδοχή.

Το βαν δεν είχε lane assist – Tι ανακοίνωσε η εταιρία
Σημαντική διάσταση στην υπόθεση δίνει η επίσημη θέση της εταιρείας ενοικίασης αυτοκινήτων, η οποία ξεκαθαρίζει ότι το συγκεκριμένο όχημα δεν διέθετε σύστημα lane assist.

Σύμφωνα με πληροφορίες που έχουν δοθεί στη δημοσιότητα, το μικρόβαν που ενεπλάκη στο δυστύχημα ήταν μοντέλο Peugeot, έτους 2017, εξοπλισμός που δεν περιλάμβανε σύστημα υποβοήθησης διατήρησης λωρίδας (lane assist).

Παράλληλα, αναφερει ότι το όχημα δεν παρουσίαζε κανένα μηχανολογικό πρόβλημα, ενώ έφερε καινούργια ελαστικά.

Τι είναι το lane assist και πώς λειτουργεί
Το lane assist είναι ένα σύστημα υποβοήθησης του οδηγού, σχεδιασμένο να προλαμβάνει την ακούσια εκτροπή του οχήματος από τη λωρίδα του. Βασίζεται σε κάμερες και αισθητήρες που «διαβάζουν» τις διαγραμμίσεις του δρόμου και, όταν το όχημα τείνει να βγει από τη λωρίδα χωρίς προηγούμενο σήμα, δηλαδή χωρίς να έχει ανάψει το φλας, ειδοποιεί τον οδηγό και σε σύγχρονα συστήματα, μπορεί να εφαρμόσει ήπια διορθωτική ροπή στο τιμόνι ώστε να φέρει το όχημα πίσω στην πορεία του.

Όμως ουδέποτε το lane assist είναι σχεδιασμένο να «κλειδώνει» ή «μπλοκάρει» το τιμόνι με τρόπο που να εμποδίζει τον οδηγό να στρίψει όπου θέλει. Είναι υποστηρικτικό σύστημα, όχι σύστημα αυτόνομης οδήγησης και ο οδηγός παραμένει σε κάθε στιγμή απόλυτα υπεύθυνος και πλήρως σε έλεγχο του τιμονιού.

Μάλιστα, σε όλες τις τεχνικές περιγραφές των συστημάτων lane keeping assist, αναφέρεται ρητά ότι δεν λειτουργούν όταν ο οδηγός έχει ενεργό σήμα φλας ή προτίθεται να αλλάξει λωρίδα, δηλαδή αν έχει ανάψει φλας, το σύστημα είτε δεν ενεργοποιείται είτε απενεργοποιείται προσωρινά ώστε να μην υπονομεύσει την πρόθεση του οδηγού να κινηθεί προς άλλη λωρίδα.

Έτσι, ακόμη και στην περίπτωση που το σύστημα ήταν ενεργό τη στιγμή του περιστατικού, δεν θα μπορούσε να εμποδίσει με φυσικό «μπλοκάρισμα» οποιαδήποτε κίνηση του οδηγού. Αυτό το ίδιο το design των συστημάτων το απαγορεύει.

Παρερμηνείες και τεχνικά όρια των συστημάτων
Υπενθυμίζεται ότι οι κατασκευαστές και τα εγχειρίδια αναφέρουν για το lane assist:

προειδοποιεί με δόνηση/ήχο αν ξεφεύγει το όχημα από τη λωρίδα,
ενδέχεται να εφαρμόσει μικρή διορθωτική ροπή μόνο για να βοηθήσει τον οδηγό,
ποτέ δεν παίρνει τον έλεγχο από τον οδηγό.
Αυτή η υποβοήθηση είναι τόσο ήπια που ο οδηγός μπορεί να την ελέγξει ανά πάσα στιγμή με ελάχιστη δύναμη στο τιμόνι, δηλαδή δεν υπάρχει κανένα ηλεκτρομηχανικό σύστημα που «κλειδώνει» το τιμόνι.Προβλήματα και ανακλήσεις μοντέλων
Παράλληλα, έχουν γνωστοποιηθεί και τεχνικοί περιορισμοί και προβλήματα στην πράξη: υπάρχουν αναφορές σε ορισμένα μοντέλα όπου τα συστήματα lane keep assist ή lane departure warning δεν λειτούργησαν σωστά σε δοκιμές και οδήγησαν σε απροσδόκητες κινήσεις ωστόσο δεν ακινητοποίησαν το τιμόνι.

Παρόμοια, αναφορές από παλιότερες ανακλήσεις μοντέλων (π.χ. ΒΜW και Mercedes-Benz για προβλήματα με lane keeping assist) δείχνουν ότι τα λογισμικά και τα ηλεκτρονικά βοηθήματα μπορεί να απενεργοποιούνται λανθασμένα ή να μην παρέχουν σωστή υποβοήθηση, αλλά δεν μπορούν να πιέσουν ή να εμποδίσουν τον οδηγό να στρίψει στο αντίθετο.

Έρευνες των αρχών στη Ρουμανία
Αξίζει να σημειωθεί πως σε περιπτώσεις κρίσης και σοκ, οι παρατηρήσεις των επιβατών δεν είναι πάντα τεχνικά ακριβείς ή πλήρεις. Γι’ αυτό και οι ελληνικές και ρουμανικές αρχές διεξάγουν διερεύνηση όλων των παραγόντων συμπεριλαμβανομένης της ταχύτητας, της συμπεριφοράς προσπέρασης, της κατάστασης του δρόμου και των τεχνικών δεδομένων του οχήματος.